Monitorowanie poziomu mikroelementów u dzieci

MONITOROWANIE POZIOMU MIKROELEMENTÓW U DZIECI, U KTÓRYCH ZDIAGNOZOWANO ZŁOŻONE JEDNOSTKI CHOROBOWE ORAZ KTÓRE PRZYJMUJĄ PREPARATY NA BAZIE AMINOKWASÓW (AAF)

Dzieci żywione dietami elementarnymi (AAF) wymagają regularnego monitorowania i kontroli, dla zapewnienia odpowiedniego stanu odżywienia, w szczególności u dzieci ze zdiagnozowanymi złożonymi jednostkami chorobowymi.1 Preparaty AAF zostały opracowane w taki sposób, aby dostarczyć wszystkich składników odżywczych, zgodnie z przepisami dotyczącymi środków spożywczych specjalnego medycznego przeznaczenia (Foods for Special Medical Purposes – FSMP), jakkolwiek regularna kontrola stanu odżywienia pacjenta jest niezbędna, ponieważ zapotrzebowanie w tym zakresie może się zmieniać (np. wskutek zmian stanu klinicznego). Monitorowanie może obejmować kontrolę spożycia i zapotrzebowania na składniki odżywcze, badania antropometryczne, a także ocenę poziomów mikroelementów i objawów niedoborów.1 Niniejszy dokument odnosi  się wyłącznie do kwestii monitorowania poziomu mikroelementów u dzieci, u których preparaty AAF stanowią wyłączne źródło pożywienia, oraz u których zdiagnozowano złożone jednostki chorobowe.

Wytyczne dotyczące monitorowania.
Rutynowa lekarska kontrola poziomu mikroelementów, zwłaszcza fosforu w surowicy krwi, powinna być prowadzona w przypadku stosowania Neocate jako podstawowego lub jedynego źródła pożywienia u pacjentów ze złożonymi chorobami układowymi w tym pacjentów z wieloma jednostkami chorobowymi i z zaburzeniami pracy jelit*, zwłaszcza w przypadku karmienia dojelitowego i/lub wcześniactwa. Preparaty Neocate** są przeznaczone do stosowania pod nadzorem lekarza.
* Retrospektywna analiza opisuje przypadki pacjentów, u których preparaty na bazie aminokwasów stanowiły podstawowe lub wyłączne źródło pożywienia, u których zdiagnozowano jednostki chorobowe w obrębie kilku układów, w tym wrodzone wady przewodu pokarmowego oraz stany wymagające interwencji chirurgicznej w obrębie przewodu pokarmowego (tj. martwicze zapalenie jelit, atrezję przełyku, przetokę przełykowo-tchawiczą); schorzenia neurologiczne (tj. napady padaczkowe, krwawienie dokomorowe, wodogłowie); schorzenia układu oddechowego (tj. chorobę płuc, tracheostomię, aspiracja); choroby serca (wrodzoną chorobę serca); oraz inne schorzenia ogólnoustrojowe, często wymagające żywienia dojelitowego i/lub związane z wcześniactwem pacjenta2.
** Neocate to preparaty oparte na aminokwasach przeznaczone do postępowania dietetycznego u dzieci w alergii na białka mleka krowiego, złożonej nietolerancji białek pokarmowych i innych schorzeniach, w których wskazana jest dieta elementarna.  Produkty odpowiednie do stosowania jako jedyne źródło pożywienia lub jako uzupełnienie diety.

Dlaczego należy monitorować tych pacjentów?

  • U dzieci ze złożoną chorobą układową obejmującą wiele zdiagnozowanych jednostek chorobowych, w tym zaburzenia pracy jelit, może występować zwiększony ubytek mikroelementów, obniżona zdolność wchłaniania i/lub wyższe zapotrzebowanie na mikroelementy, co rzutuje na ogólny poziom mikroelementów.2, 3, 4
  • Określenie poziomu mikroelementów u dziecka wyłącznie na podstawie oceny jego diety (wywiadu) może być trudne, pomocne w tym celumogą być pomiary stężenia poszczególnych mikroelementów we krwi.5

Które mikroelementy  powinny być monitorowane?

6 miesięcy po wprowadzeniu AAF Raz do roku
w przypadku dłuższego podawania AAF
Żelazo: morfologia krwi i stężenie ferrytyny6 x x
Kości: witamina D, hormon przytarczyc (PTH), fosfor, wapń i fosfataza alkaliczna (ALP)2, 7  x x
Elektrolity: sód, potas, magnez7 x x
Cynk7 x
Selen3, 7 x

Badania powinno wykonywać się wcześniej lub częściej jeśli wymaga tego stan kliniczny pacjenta lub poziomy mikroelementów we krwi  nie są stabilne.

Literatura

  1. Shaw V (2014). Clinical Paediatric Dietetics.: Wiley. 282-307.
  2. Gonzalez Ballesteros, L. F.S. MaR. J. GordonL. WardP. BackeljauwH. Wasserman, et al. 2017Unexpected widespread hypophosphatemia and bone disease associated with elemental formula use in infants and childrenBone 97:287292.
  3. Ojuawo A, Keith LSerum. The serum concentrations of zinc, copper and selenium in children with inflammatory bowel disease. Central Afr J Med 2002; 48(9-10):116-9).
  4. Yang CF, Duro D, Zurakowski D, Lee M, Jaksic T, Duggan C. High prevalence of multiple micronutrient deficiencies in children with intestinal failure: a longitudinal study. J Pediatr. 2011;159:39-44.
  5. Meyer R, De KC, Dziubak R, Skrapac AK, Godwin H, Reeve K, et al. A practical approach to vitamin and mineral supplementation in food allergic children. Clin Transl Allergy. 2015;5:11.
  6. Ekunno N, Munsayac K, Pelletier A, Wilkins T. Eosinophilic gastroenteritis presenting with severe anemia and near syncope. J Am Board Fam Med. 2012;25:913-918. BAPEN Enteral Feed Monitoring 2016 available from: www.bapen.org.uk/nutrition-support/enteral-nutrition/enteral-feed-monitoring
  7. BAPEN Enteral Feed Monitoring 2016 available from: bapen.org.uk/nutrition-support/emteral-nutrition/enteral-feed-monitoring